Oprysk na chwasty w truskawkach na wiosnę – jak wykonać skutecznie?

Wiosną w truskawkach najpierw sięgnij po herbicydy doglebowe, jeśli jesienią nie zostały zastosowane, a na wschodzące chwasty w fazie 2–3 liści użyj preparatu dolistnego lub doglebowego zarejestrowanego w uprawie truskawki. Skuteczny zabieg wymaga wilgotnej gleby, czystej plantacji i temperatury odpowiedniej do danego środka. Poniżej znajdziesz dokładne terminy, dawki oraz zasady bezpieczeństwa dla młodych i starszych plantacji.

Herbicydy doglebowe działają tylko na kiełkujące siewki, dlatego plantacja przed zabiegiem musi być czysta, a gleba wilgotna.

Kiedy wykonać wiosenny oprysk na chwasty w truskawkach?

Wiosenne zabiegi najlepiej rozpocząć, gdy tylko gleba obeschnie na tyle, by można było wejść na plantację, a temperatura utrzymuje się powyżej 0°C. Jeśli jesienią nie wykonano oprysku doglebowego, wczesna wiosna to moment na aplikację preparatu pobieranego z gleby. Chwasty powinny być w tym czasie jak najmniejsze, ponieważ duże rośliny z 4 i więcej liśćmi właściwymi są już trudne do zwalczenia.

W praktyce herbicydy doglebowe działają przede wszystkim na kiełkujące siewki, a nie na wyrośnięte egzemplarze. Z tego powodu plantacja musi być najpierw oczyszczona mechanicznie lub ręcznie. Taki zabieg ma sens zwłaszcza po wcześniejszym spulchnieniu gleby na głębokość nie większą niż 2–3 cm.

Faza rozwojowa chwastów

Najlepszy moment na zwalczanie chemiczne przypada, gdy chwasty mają 2–3 liścienie lub liście właściwe. Wtedy liście i korzenie pobierają substancję czynną szybko, a dawka może być niższa niż przy opóźnionym zabiegu. Przy chwastach w fazie 4 i więcej liści właściwych konieczne będzie wcześniejsze odchwaszczanie mechaniczne w międzyrzędziach oraz ręczne pielenie w rzędach.

Warunki pogodowe

Herbicydy dolistne stosuj przy suchych liściach, temperaturze około 20°C i stosunkowo dużej wilgotności powietrza. Deszcz w ciągu 5 godzin po zabiegu zmywa preparat, dlatego trzeba sprawdzić prognozę. W niższych temperaturach lepiej sprawdzają się środki doglebowe, które wymagają wilgotnej gleby.

Wiosną po jesiennym zabiegu doglebowym mogą jeszcze wschodzić gatunki chwastów niezwalczane lub słabo zwalczane przez dany herbicyd. Do typowych chwastów zimujących należą bratek polny, jasnota purpurowa, gwiazdnica pospolita, wiechlina roczna, starzec zwyczajny i tasznik pospolity. Ich siewki pojawiają się często już jesienią i wymagają uzupełniającego zwalczania wczesną wiosną.

Jakie preparaty stosować wiosną?

Wybór środka zależy od fazy chwastów, rodzaju plantacji i dominujących gatunków. Poniższe zestawienie obejmuje preparaty zarejestrowane do truskawek, z uwzględnieniem dawek i terminów.

Do poprawy działania herbicydów doglebowych można dodać adiuwant Remix. Poprawia on przyleganie cieczy użytkowej do gleby, zapobiega zbyt głębokiemu przemieszczaniu się środka i zmniejsza ryzyko uszkodzenia roślin.

Herbicydy doglebowe

Stomp Aqua 455 CS i Devrinol 450 SC zwalczają chwasty w okresie kiełkowania. Na młodej plantacji Stomp Aqua 455 CS można zastosować już po 2–3 tygodniach od posadzenia, pod warunkiem że gleba jest wilgotna i wolna od chwastów. Devrinol 450 SC wymaga większej ostrożności – stosuje się go dopiero po 4 miesiącach od posadzenia truskawek, w dawce 4–6 l/ha.

Oba preparaty nie powinny być używane na glebach lekkich, piaszczystych, ubogich w próchnicę ani na stanowiskach zalanych wodą. Takie podłoże zwiększa ryzyko fitotoksyczności i uszkodzenia korzeni truskawek. W aktualnych zaleceniach dla niektórych z tych środków liczba zabiegów w sezonie bywa ograniczona do jednego.

Herbicydy nalistne i graminicydy

Na chwasty dwuliścienne można zastosować Beetup Trio 180 SC metodą dawek dzielonych – 3 zabiegi po 1,5 l/ha w odstępach 7–14 dni. Środek działa na rośliny po osiągnięciu fazy liścieni. Natomiast do zwalczania chwastów jednoliściennych sprawdza się Select Super 120 EC, który na jednoroczne stosuje się w dawce 0,8 l/ha, a na perz w fazie 4–6 liści w dawce 2 l/ha.

Goltix Compact 90 WG pobierany jest zarówno przez korzenie, jak i liście. Wiosną wykonuje się dwukrotną aplikację po 0,8 kg/ha w odstępie 10 dni, co wydłuża ochronę plantacji przed wschodami chwastów. W 2026 roku przed zabiegiem warto zweryfikować aktualny wykaz środków dopuszczonych do truskawek przez Ministerstwo Rolnictwa.

Jak przygotować plantację przed wiosennym zabiegiem?

Podstawą udanego oprysku jest czysta plantacja. Gdy chwasty są już duże, żaden herbicyd nie zniszczy ich wystarczająco dobrze, dlatego najpierw trzeba je usunąć mechanicznie. Uprawkę międzyrzędzi wykonuj płytko, na głębokość 2–3 cm, aby nie przesuszać gleby i nie uszkadzać korzeni truskawek.

Przed przystąpieniem do zabiegu chemicznego wykonaj następujące kroki:

• usuń chwasty wieloletnie i rozłogi truskawek z międzyrzędzi,
• spulchnij glebę na głębokość 2–3 cm,
• odchwaść rzędy ręcznie, zwłaszcza wokół roślin,
• sprawdź wilgotność gleby i temperaturę powietrza.

Na plantacjach z problemem jednoliściennych chwastów warto wcześniej ustalić, czy dominuje perz, czy jednoroczne wiechliny. Od tego zależy dawka i termin graminicydów. Częste uprawki na glebach lekkich mogą jednak prowadzić do degradacji podłoża, dlatego nie wolno opierać się wyłącznie na mechanice.

Dobrze sprawdza się także koszenie liści truskawek, które odsłania glebę. Ten zabieg ułatwia dotarcie herbicydom do kiełkujących chwastów, ale jednocześnie stwarza lepsze warunki do ich wzrostu i wymaga szybkiego uzupełnienia ochrony chemicznej.

Czy młode plantacje wymagają innego podejścia?

Młode truskawki nie mają jeszcze dostatecznie rozwiniętych korzeni przybyszowych i są bardzo wrażliwe na herbicydy doglebowe. Po posadzeniu trzeba najpierw zadbać o nawadnianie i wykonać odchwaszczanie ręczne. Na czystą glebę można wprowadzić preparat Stomp Aqua 455 CS po 2–3 tygodniach od posadzenia, w dawce 2,5–3,5 l/ha, bez mieszania z glebą.

Przy zakładaniu plantacji wcześniejsze zwalczanie chwastów wieloletnich ma duże znaczenie. Preparaty z glifosatem, takie jak Roundup 360 Plus czy Agrosar 360 SL, stosuje się od połowy maja do października na chwasty wysokości 10–15 cm. Na stanowiskach z dominacją skrzypu polnego, rzepichy leśnej, ostrożenia polnego czy pięciornika gęsiego bywa to najskuteczniejszy sposób. Gleba może być uprawiana po 3 tygodniach, a sadzenie truskawek wykonuje się po 4–5 tygodniach przy średniej dobowej temperaturze 13–15°C.

Przed sadzeniem warto też wysiać przedplon z gorczycy, gryki lub facelii, a mieszanka gorczycy i gryki dodatkowo wyhamowuje rozwój pędraków.

Odmiany wrażliwe na herbicydy

Nie wszystkie truskawki reagują tak samo na substancje czynne. Odmiany Elsanta, Kent, Elkat i Flair są wrażliwe na metamitron, dlatego należy unikać preparatów opartych na tej substancji. Z kolei Albion, Capitola, Darselect i Marmolada mogą źle znosić mieszaninę fenmedifamu, desmedifamu i etofumesatu.

Rotacja środków i dokładne czytanie etykiet

Na małej plantacji kusi stosowanie jednego preparatu przez cały sezon, ale chwasty szybko się uodparniają. Rotacja środków o różnym mechanizmie działania ogranicza to zjawisko. Każdy producent powinien układać program indywidualnie, biorąc pod uwagę odmianę truskawek i skład gatunkowy chwastów.

Przed każdym zabiegiem trzeba sprawdzić aktualną listę środków dopuszczonych przez Ministerstwo Rolnictwa. Liczba zarejestrowanych herbicydów do truskawek jest niewielka, a niektóre mają ograniczenia dotyczące liczby zabiegów w sezonie wegetacyjnym. Dotyczy to zwłaszcza środków doglebowych, które mogą kumulować się w glebie.

Jak łączyć metody mechaniczne i chemiczne?

Same opryski nie wystarczą do utrzymania plantacji w dobrej kondycji. Uprawki mechaniczne spulchniają glebę i niszczą chwasty wieloletnie, ale zbyt częste wykonywanie ich na lekkiej ziemi przesusza podłoże. Dlatego podstawą jest łączenie płytkiej uprawy z chemicznym zwalczaniem siewek w odpowiednich fazach.

Jesienią po zbiorach chwasty mają dużo czasu, aby urosnąć do zimy. Wtedy najpierw trzeba zniszczyć je mechanicznie, a dopiero później zastosować herbicyd doglebowy. Późną jesienią, od października do grudnia, taki zabieg wykonuje się przy wilgotnej glebie i temperaturze powyżej 0°C. Wiosną postępuje się odwrotnie – jeżeli plantacja była jesienią zabezpieczona, wykonuje się tylko uzupełniające zabiegi na wschodzące chwasty.

Duże znaczenie ma również niszczenie rozłogów truskawek, które nie są chwastami, ale konkurują z roślinami o wodę i składniki pokarmowe. Zabieg ten wykonuje się co najmniej 2 razy w sezonie – pierwszy raz w lipcu, drugi we wrześniu. Rozłogi można usunąć mechanicznie razem z chwastami lub chemicznie w ramach programu ochrony.